Ziggurat Kâtibi: Çivi Yazısını Kullanarak Öğren

Ziggurat Kâtibi, öğrencinin Ur şehrinde bir kâtip olarak dört işi sırayla yaptığı bir Mezopotamya oyunudur: ambara gelen ölçeği kamış kalemle ıslak kile çivi yazısıyla yazar, arşivden mühürlü tableti bulup kralın önünde okur, rasathanede on iki gece Ay'ın evrelerini gözleyip ay takvimine kazır ve kurak yılda ambardaki tahılı halka, tohumluğa ve hazineye paylaştırır. Soru kartı yoktur; her icat karşısına bir sorunun çözümü olarak çıkar. Bir oturum 8-10 dakika sürer.

5. sınıfSosyal BilgilerOrtak Mirasımız≈8 dkOrta
Ziggurat Kâtibi oyun görseli

Ziggurat Kâtibi nasıl oynanır?

Oyun tek bir sahnede, Ur şehrinde geçer ve dört bölüme ayrılır. Ambar bölümünde çiftçilerin getirdiği ölçeği ıslak kile yazarsın; kamış kalemi basılı tutup bırakarak kama açarsın, dikey kama 1 ve köşe kama 10 eder. Arşiv bölümünde bir anlaşmazlık çıkar: çiftçiler daha fazlasını getirdiklerini söyler, sen raflardaki mühürlü tabletlerden doğrusunu bulup kralın önünde okursun. Rasathane bölümünde on iki gece boyunca Ay'ı gözler, o gece gördüğün evreyi ay takvimi çemberine kazırsın. Kıtlık bölümünde ise ambardaki tahılı halka, tohumluğa ve hazineye paylaştırır, kararının sonucunu görürsün.

Soru kartı yok, sorun var

Oyunda çoktan seçmeli soru bulunmaz. Her bölüm bir sorunla açılır ve dönemin icadı o sorunun çözümü olarak devreye girer: sayıyı unutmamak için yazı, iddiayı ispatlamak için arşiv, mevsimi öngörmek için ay takvimi, kıtlığı yönetmek için paylaştırma. Sümerlerin katkılarını liste hâlinde ezberlemek yerine, çocuk her katkıyı bir ihtiyacın cevabı olarak kullanır.

Hangi beceriyi geliştirir?

Kayıt tutma ve kanıta dayanma alışkanlığı kurar. Bir sayıyı yazmak, sonra o yazıya dayanarak bir iddiayı çürütmek, çocuğa yazının neden bir medeniyet teknolojisi olduğunu somut olarak gösterir. Ay takvimi bölümü ayrıca gözlem ve düzenli tekrar arasındaki bağı kurar: on iki gecelik gözlem bir çemberi tamamlar. Akıllı tahtada sınıf etkinliği olarak da işler; bölümler öğrenciler arasında paylaştırılabilir.

Hangi MEB kazanımlarını karşılar?

Bu oyun şu kazanımla eşlenmiştir:

Kazanım koduKonu (veli dilinde)Oyundaki karşılığı
SB.5.3.3 (kısmi)Mezopotamya ve Anadolu medeniyetlerinin ortak mirasa katkılarını karşılaştırmaÇivi yazısı, arşiv-kayıt, ay takvimi ve ambar yönetimi katkılarını kullanarak deneyimleme

Kazanımın Anadolu tarafı Höyük Kazısı ile tamamlanır; iki oyun birlikte karşılaştırma zeminini kurar.

İlgili Oyunlar

İlgili Yazılar

Sık Sorulan Sorular

Ziggurat Kâtibi hangi öğrenciler için uygun?

Oyunun konusu 5. sınıf programından gelir; konuyu işleyen ya da tekrar eden farklı sınıflardaki öğrenciler de oynayabilir. Yazı ve sayı bölümleri 4. sınıf öğrencilerine de anlaşılır gelebilir; paylaştırma bölümü oran sezgisi istediği için üst sınıflarda da öğreticidir.

Çivi yazısını gerçekten yazıyor mu?

Evet. Kamış kalemi kilin üstünde basılı tutarak kama açarsın: dikey kama 1, köşe kama 10 eder. Sayıyı yazmak için doğru kamayı doğru sayıda basman gerekir — sembolü tanımak yetmez, kurmak zorundasın.

Yazı neden icat edildi sorusunu cevaplıyor mu?

Oyunun kurgusu bu soruyu ders anlatarak değil yaşatarak yanıtlar: çiftçiler getirdiklerinden fazlasını iddia ettiğinde tek savunman arşivdeki mühürlü tablettir. Kayıt tutmanın neden zorunlu olduğunu çocuk kaydı kullanarak fark eder.

Ziggurat Kâtibi ile öğrenmeye bugün başlayın

Veli hesabınızı açın. Müfredat temel alınarak tasarlanan onlarca oyun.